سرقت اینترنتی یا رایانه ای و مجازات آن

سارقان مجازی

سرقت:

به موجب قانون مجازات اسلامی سرقت، ربودن مال متعلق به دیگری است.

تعریف سرقت اینترنتی یا رایانه ای:

به موجب قانون جرایم رایانه ای سرقت  اینترنتی یا رایانه ای یعنی؛ ربودن داده های متعلق به دیگری. در واقع قانون جرایم رایانه ای بدین شکل ارزش مالی داده را تقویت نموده و آن را مال دانسته و ربایش آن را مانند ربایش هر مال دیگری مشمول سرقت دانسته است.

باید در نظر داشت منظور از سرقت اینترنتی سرقتی است که به کلی در فضای اینترنت و سایبری رخ دهد و کسب اطلاعات از فضای اینترنت و فضای مجازی جهت سرقت فیزیکی در شکل سنتی آن نمی تواند سرقت اینترنتی باشد. در واقع سرقت داده ها و انتقال این داده ها در فضای سایبری که به خودی خود دارای ارزش مالی هستند از حیث هنری، صنعتی، علمی و … برای تحقق سرقت اینترنتی شرط لازم می باشد.

بدیهی است استفاده از سیستم رایانه ای و سیستم های مخابراتی از راه دور در ارتکاب این نوع از سرقت حایز اهمیت است. به موجب این قانون این شکل از ربایش ممکن است به طور کلی داده ها را از دسترس مالک خارج نماید و یا کماکان برای مالک نیز دسترسی به داده ها باقی بماند.

به هر حال تفکیک برخی جرایم رایانه ای مانند سرقت رایانه ای، تحصیل مال نامشروع و کلاهبرداری ظرافت های فنی و حقوقی خاص خود را دارد که تشخیص آن متخصصین این امر را طلب می نماید. برای مثال،  بر خلاف تصور عمومی برداشت از حساب و کارت های بانکی به صورت غیر مجاز و از طریق سامانه های رایانه ای تحت جرم کلاهبرداری موضوع ماده ۱۳ قانون جرایم رایانه ای مورد رسیدگی قرار می گیرد نه سرقت اینترنتی. 

مجازات سرقت اینترنتی یا رایانه ای:

به موجب ماده ۱۲ قانون جرایم رایانه ای در صورتی که داده های ربوده شده در دسترس مالک نیز باشد؛ برای سارق مجازات جزای نقدی از یک میلیون ریال تا بیست میلیون ریال در نظر گرفته می شود. در حالتی که وقتی با عمل ربایش، داده ها به کلی از دسترس مالک خارج شود مجازات سارق جزای نقدی از پنج میلیون ریال تا بیست میلیون ریال یا حبس از نود و یک روز تا یک سال و یا هر دو مجازات بنابر تشخیص دادگاه می تواند باشد.

جرم سرقت اینترنتی یا سایبری به موجب قوانین و مقررات موجود جرمی تعزیر است. در حالی که نظرات فقهی نیز وجود دارند که در صورت تحقق شرایط سرقت حدی از حیث حد نصاب ممکن است این جرم را قابل حد نیز بدانند. برای مطالعه بیشتر در این خصوص می توانید مقاله سرقت اینترنتی: حدی یا تعزیری؟ را بخوانید.

اشکال قانونی:

متاسفانه همان طور که مشاهده می شود؛ مجازات در نظر گرفته شده برای این جرم در مقایسه با اشکال سنتی جرم سرقت بسیار پایین است و نیاز به بازبینی دارد:

۱- با توجه به شیوع و گستردگی استفاده از اینترنت و سیستم های رایانه ای و مخابرات از راه دور جرایم رایانه ای  از جمله سرقت رایانه ای به کرات و به سرعت افراد مختلفی را همزمان در مناطق جغرافیایی مختلف قربانی می نماید.

۲- دستگیری این مجرمین گاه به مراتب سخت تر از مجرمین سنتی است و تجهیزات بیشتری می طلبد. زیرا اینان افراد باهوش تری هستند و رد پای الکترونیکی خود را در بسیاری از موارد به خوبی پنهان می کنند.

۳- به نظر می رسد در نظر گرفتن این میزان مجازات برای جرمی مهم که امکان ایراد ضرر و خسارت های سنگینی را ایجاد می کند به دور از منطق باشد.

۴- در مواردی دیده شده دولت های مختلف از اقدامات مجرمانه صورت گرفته در کشور دیگری متضرر می شوند و دستگیری مرتکب نیازمند به کار گیری دیپلماسی و روابط بین الملل می باشد.

مرجع رسیدگی به جرم سرقت اینترنتی یا رایانه ای:

به کلیه جرایم رایانه ای از جمله سرقت در دادسرای جرایم رایانه ای رسیدگی می شود و تحقیقات مورد نیاز در این رابطه توسط پلیس فتا انجام می گردد. با توجه به جدید بودن و هم چنین پیچیدگی های حقوقی و فنی جرایم سایبری بهتر است قبل از هر اقدام از راهنمایی وکیل متخصص جرایم رایانه ای بهره گیرید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code